Upamiętnią legendę Tomaszowa

Tomaszów Lubelski nie był jego miejscem urodzenia czy dzieciństwa. Ale Janusz Peter ukochał to miejsce i ludzi. Przyjechał do Tomaszowa mając 36 lat. Objął posadę dyrektora tutejszego szpitala miejskiego (wcześniej pracował we Lwowie). Wówczas w szpitalu było raptem 25 łóżek dla chorych. A kilkadziesiąt lat później, gdy Janusz Peter z powodu choroby, niemal na dwa tygodnie przed śmiercią, rezygnował z kierowania szpitalem, szpital miał 10-oddziałów na 500 łóżek! 

Dr J. Peter to niezwykle ciekawa postać. Pasjonował się malarstwem (obrazy przekazał szpitalowi w Tomaszowie). Był świetnym chirurgiem. Napisał i opublikował 60 prac z dziedziny chirurgii i upowszechniania higieny wsi. Interesował się historią medycyny i regionem. Napisał na ten temat 8 obszernych monografii, z których 6 ukazało się drukiem, m.in.: „Dzieje Szpitala Powiatowego w Tomaszowie Lubelskim”, „Z dziejów służby zdrowia w Tomaszowie Lubelskim”, „Szkice z przeszłości miasta kresowego”, „Tomaszowskie za okupacji”. Brał czynny udział w dwóch wojnach światowych. Ze wspomnień byłych żołnierzy AK i BCh wiadomo, że w czasie okupacji działał pod pseudonimem „Kordian” i uratował życie wielu partyzantom. Lubił dokumentować – do dziś zachowało się 5 albumów fotograficznych ze zdjęciami, które sam wykonał. Zbierał też różne pamiątki z mijających czasów. Rok przed śmiercią otworzył Muzeum Ziemi Tomaszowskiej, w którym zgromadził wszystkie swoje zbiory.

26 listopada, w 130. rocznicę urodzin Janusza Petera, w tymże muzeum zostanie otwarta wystawa prezentująca dorobek doktora i przypominająca jego postać (będzie czynna do 28 lutego 2022). Będzie okazja zobaczyć m.in. fartuch doktora, papierośnicę, tabakierę czy rodzinne zdjęcia z czasów młodości, które nie były szerzej znane, jego rysunki i obrazy, różne dokumenty.

Wystawie będzie towarzyszył film dokumentalny pt. "Heros" o Peterze w reżyserii Adama Kulika. Wystąpi w nim m.in. Adela Lewicka, laborantka w szpitalu powiatowym w Tomaszowie w latach powojennych, oraz Zofia Kulik, położna. Obie panie dobrze pamiętają jeszcze doktora Petera.