Księżna z Nowego Jorku, czyli przedwojenny majątek w Siedliskach okiem Amerykanki

Wspomnienia dotyczą lat 1933-39. Pisane były do wybuchu II wojny światowej, gdy wraz z mężem i dwójką dzieci Virgilia wyjechała do Stanów Zjednoczonych i tam w 1940 roku  opublikowała je w języku angielskim jako "Polish Profile". Książka przetłumaczona na język polski dopiero w tym roku, po raz pierwszy została wydana w Polsce przez Ośrodek Karta. Nosi tytuł: "Sapieha. Amerykańska księżna. Z Nowego Jorku do Siedlisk".

Publikację można traktować jako uzupełnienie obszernych wspomnień "My i nasze Siedliska" autorstwa Matyldy z Windisch-Graetzów Sapieżyny, prywatnie teściowej Virgilii Sapiehy. Jednak opowieść Virgilii różni się zasadniczo od wspomnień ówczesnych polskich ziemian i arystokratów. Autorka nie miała polskich korzeni, nie pochodziła z arystokracji, nie była katoliczką.

Miłość, która czekała dekadę

Virgilia Peterson urodziła się i wychowała w Nowym Jorku, w rodzinie Fredericka Petersona – znanego i cenionego wówczas neurologa i psychiatry i Antoinette Peterson, autorki książek dla dzieci. Pawła Sapiehę poznała w 1923 roku, podczas studiów we Francji na Sorbonie. Już wówczas młodzi postanowili się pobrać, ale małżeństwu sprzeciwiły się obie rodziny.

Virgilia wróciła do Stanów i tam wyszła za mąż za młodego pisarza Malcolma Rossa. Niewątpliwie przyczynili się do tego jej rodzice. Nie było to szczęśliwe małżeństwo. Virgilia nadal, choć nieoficjalnie utrzymywała kontakt z Sapiehą. Ostatecznie rozwiodła się z pierwszym mężem i w czerwcu 1933 roku poślubiła w Londynie polskiego księcia. Owocem tego związku była dwójka dzieci: córka Maria Krystyna (ur. w 1934 roku w Wiedniu, dziś mieszka w Londynie) oraz syn Mikołaj Fryderyk (ur. 1937, fotografik dwukrotnie nominowany od nagrody Pulitzera).

Cały artykuł dostępny tylko w papierowym i e-wydaniu Kroniki Tygodnia