Gmina Hrubieszów: Za 2 lata będzie podziemne centrum

O planach budowy Centrum Dziedzictwa Archeologicznego i Kulturowego w Masłomęczu pisaliśmy w "Kronice Tygodnia" czterokrotnie. Prawie 2 lata temu Gmina Hrubieszów zrezygnowała ze starań o 8 mln zł dotacji z norweskich funduszy, ponieważ tamto dofinansowanie pokryłoby zaledwie połowę kosztów planowanej inwestycji. Na dodatek Norwegowie postawili warunek, że cześć dotacji należy przeznaczyć na tzw. działania miękkie, czyli organizację szkoleń i sympozjów. Wówczas pula pieniędzy na budowę centrum skurczyłaby się jeszcze bardziej. Decyzja o skorzystaniu z 8 mln zł dofinansowania od Norwegów wiązałaby się z rezygnacją z multimedialnej sali wystaw na około 300 osób. A to ma być jedna z głównych atrakcji centrum.

Kilka metrów pod powierzchnią 

Podczas prac nad projektem centrum niezbędne okazały się dodatkowe rozwiązania techniczne, na przykład montaż fotowoltaiki. Gmina Hrubieszów miała dylemat, czy drastycznie ciąć wydatki, czy jednak poczekać na możliwość ubiegania się o większe wsparcie finansowe. W październiku 2021 r. władze tej gminy złożyły wniosek o dofinansowanie z Rządowego Funduszu Polski Ład – Program Inwestycji Strategicznych. Przyznana dotacja umożliwi pełną realizację zaprojektowanej inwestycji.

Podziemna Centrum Dziedzictwa Archeologicznego i Kulturowego będzie położona kilka metrów pod powierzchnią gruntu. Natomiast nadziemna część - kilka metrów nad nią i zostanie utrzymana w stylistyce dotychczasowej zabudowy Wioski Gotów. Ma być tak samo zadaszona, jak inne chaty w zagrodzie. Centrum ma najbardziej współgrać z obecną zabudową skansenu.

Wewnątrz będzie spora sala ekspozycyjna na 300 osób. Tam na stałej multimedialnej wystawie będą m.in. oryginalne zabytki (m.in. biżuteria ze złota, srebra, brązu, szkła i bursztynu; ceramika naczyniowa i użytkowa). Będą również szkielety prezentujące wyjątkowe zwyczaje pogrzebowe masłomęckich Gotów. W budynku centrum znajdzie się sala do prowadzenia warsztatu na 120 osób, punkt gastronomiczny i kawiarenka.

Pomogli muzealnicy z Polski i Europy   

- Prawdopodobnie za kilka tygodni rozpoczną się prace przy budowie nowoczesnego Centrum w Wiosce Gotów w Masłomęczu. To największa w dziejach gminy Hrubieszów inwestycja w kulturę, turystykę i naukę. W tym wyjątkowym obiekcie, obok nowoczesnej wystawy archeologicznej, zaprezentowane zostaną gockie zabytki nie tylko z naszego regionu, ale z całej Polski. W opracowanie koncepcji tego obiektu włączyło się wiele placówek muzealnych z kraju i wiele osób z całej Europy. Kolejna Biesiada Archeologiczna powróci w nowej formule i odbywać się będzie równolegle z wydarzeniami takimi jak wystawy, konferencje, projekcje filmowe i koncerty wewnątrz nowego gockiego centrum. Większa część budynku znajdować się będzie głęboko pod ziemią. Nowy obiekt będzie bardzo ważnym punktem na turystycznej, ale i naukowej mapie Lubelszczyzny – zapewnia Tomasz Zając, wójt gminy Hrubieszów. - Centrum umożliwi funkcjonowanie Wioski Gotów przez cały rok, a nie przez 6 miesięcy, jak obecnie – dodaje wójt Tomasz Zając.

Prace budowlane i instalacyjne powinny zostać zakończone w 2024 r.