Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
czwartek, 19 listopada 2026 20:08
Przeczytaj!
Reklama
Reklama

Rekordy długowieczności na Zamojszczyźnie i nie tylko

"Za główną zasadę (długowieczności) uważane być powinno ze zdrowych i czerstwych rodziców powzięte życie, nieskażone zarodem we krwi udzielonej płodowi choroby" – czytamy w "Czasopiśmie Naukowym Księgozbioru Publicznego im. Ossolińskich" (periodyk wydano w 1829 r.). "Wiele ku temu zależy na twardym wychowaniu młodzieńczego wieku, dalekim od pieszczot, miękkości i zbytku wygód".
Rekordy długowieczności na Zamojszczyźnie i nie tylko
Kim była ta starsza kobieta? Ile miała lat gdy wykonano to zdjęcie? Nie wiadomo. Fot. wykonana przez Wincentego lub Teodozję Podolak prawdopodobnie w gminie Skierbieszów.

Autor: ze zbiorów Adama Gąsianowskiego.

Taka recepta może się dzisiaj wydawać dość kontrowersyjna, a mityczna długowieczność niektórych naszych przodków jest mocno podejrzana... Jednak doniesień na ten temat w źródłach nie brakuje. W 1823 r. Łukasz Gołębiowski napisał np. książkę pt. "Domy i dwory". Możemy tam przeczytać, iż niejaka Jarnowska z Torunia dożyła w tym mieście 156 lat. Kobieta nawet w tak nieprawdopodobnym wieku miała się podobno nieźle. Zmarła w wyniku... przestrachu, podczas oblężenia tego miasta przez Szwedów. 

W wieku 155 lat natomiast odszedł z tego świata poznański szewc o nazwisku Hanerowicz (stało się to w godzinie, gdy jego prawnuczka powiła syna). To jeszcze nic!
 

Pozbył się siwizny i żył drugie tyle
Łukasz Gołębiowski przytaczał liczne przykłady długowieczności mieszkańców dawnej Rzeczpospolitej, m.in. na podstawie dostępnych kronik i różnych przekazów. Robili to też inni. W 1835 r. petersburskie gazety doniosły o śmierci obywatela, który odszedł z tego świata "w Płockiem, na granicy Litwy". Miał on w chwili śmierci 188 lat! 

W pożółkłych gazetach można znaleźć garść informacji na temat tego tajemniczego człowieka. W wieku 93 lat – jak czytamy – ożenił się po raz trzeci i żył ze swoją wybranką jeszcze przez pół stulecia. Jak informowali zdumieni żurnaliści, udało mu się z tą kobietą spłodzić kilkoro dzieci! O innym przypadku zadziwiającej długowieczności czytamy w artykule zamieszczonym w 1876 r. w krakowskim "Czasie". 

"Dotąd żyje jeszcze i w dobrym zdrowiu zostaje kobieta mająca lat przeszło 166, co zdaje się trudnym do uwierzenia: Łucja Uczciwkowa" – notował żurnalista tego zasłużonego czasopisma. "Urodziła się ona 13 grudnia 1705 r. w Kosiarkach, w powiecie łowickim na Mazowszu, co stwierdzonym zostało metryką chrztu i zeznaniem ludzi podeszłych, którzy oświadczają, że będąc dziećmi, znali ją już jako bardzo starą kobietę".
W obliczu takich doniesień inne "wyczyny długowieczności" wydają się mizerne, blade. Wypada je jednak przytoczyć. Niejaki Gerundy Denhoff przeżył podobno 130 lat. W tym szacownym wieku zmarła też pani Świnicka "ze wsi Mechowej", a niejaka pani Wołowska żyjąca w Brasławskiem pożegnała się z życiem, mając 128 lat. 

Feliks Rynkiewicz, "najstarszy żołnierz dawnej armii polskiej" zmarł w wieku 123 lat (donosił o tym w 1840 r. poznański "Dziennik Domowy"), natomiast Stanisław Dobrzelowski, podstoli sieradzki, dożył 120 lat (pieszo wówczas odbywał drogę ze swojego domu do kościoła!). Nie tylko on dziarsko znosił swoją starość. 

"W miasteczku Lichnowice przez kilka wieków była familia Różyckich, z której każda osoba żyła więcej niż sto lat, i tak się przez to wsławiła, że wszyscy chcieli się przez ożenienie łączyć z tą familią, rozumiejąc, iż każdy w tym rodzie długo żyć musi (...)" – pisał Łukasz Gołębiowski. A w innym miejscu dodał: "Pod Rawą w r. 1822 umarł lekarz mający blisko 120 lat".

U niektórych osób, na starość, dochodziło do wydarzeń, które trudno było racjonalnie wytłumaczyć. "W Wielkiej Polszcze (w Wielkopolsce?) mieszczanin Waleński, przeżywszy wiele lat, nagle pozbył się siwizny i wszelkich zmarszczek na twarzy, zdawał się znowu być młodym, jeszcze żył lat drugie tyle" – notował kronikarz. 
 

Synowie z ósmej i dziewiątej żony
W listopadzie 1822 r. jedna z warszawskich gazet pisała o niezwykłej ceremonii ślubnej, której świadkiem był jeden z jej czytelników. W pewnej parafii ów człowiek zauważył kolasę "odwiecznej starości", która stała w sąsiedztwie kościoła. Przyjechał tym pojazdem do świątyni niejaki W., pan młody będący w wieku 103 lat (do ołtarza szedł o kiju). Okazało się, że jego oblubienica miała w chwili ślubu 79 lat. Co ciekawe, węzłem małżeńskim związał ich 96-letni, miejscowy proboszcz.  

W 1823 r. w Raszynie żył mający 105 lat Izaak Hiszberg, faktor (czyli pośrednik handlowy). Prasa pisała o nim kilka razy. Bo nie tylko podeszły wiek wyróżniał tego człowieka. "Żenił się dziewięć razy. Z czterema żonami rozwiódł się, cztery umarły, a dziewiąta żyje dotąd" – czytamy w jednym z artykułów w "Kurierze Warszawskim". "Z tymi dziewięcioma żonami miał 28 dzieci. Wszystkie już umarły, z wyjątkiem synów: 40-letniego z ósmej żony i 38-letniego z dziewiątej". 

Także w naszym regionie niektórzy żyli bardzo długo. W 1823 r. jedna z warszawskich gazet pisała np. o włościaninie Jakubie Góraju. Z tej wzmianki dowiadujemy się, że ów człowiek mieszkał "we wsi Wojciechowie (?) pod Zamościem". Zmarł podobno w wieku 116 lat.

Więcej na ten temat w najnowszym numerze i e-wydaniu Kroniki Tygodnia


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Kronika Tygodnia

Chcesz częściej widzieć nasze newsy?

Dodaj Kronikę Tygodnia do preferowanych źródeł w Google i bądź bliżej najważniejszych spraw z regionu.

Reklama
Urokliwy dom z dużą działką | Zawady gm. Jarczów Cena: 239000 PLN Szukasz spokojnego miejsca na ziemi, przestrzeni pod własne gospodarstwo, siedlisko lub inwestycję w agroturystykę? Ta wyjątkowa nieruchomość łączy tradycyjny wiejski klimat z wygodnym dostępem do pełnej infrastruktury i miast.GŁÓWNE ATUTY NIERUCHOMOŚCI:-Ogromna działka o powierzchni 1,40 ha – grunty o bardzo dobrej klasie bonitacyjnej, idealne pod uprawy, ogród lub własną przestrzeń rekreacyjną.-Szeroki front (ok. 42 m) – daje doskonałe możliwości aranżacyjne, wygodny wjazd i szerokie pole manewru.-Bezpośredni dostęp do drogi asfaltowej – całoroczny, komfortowy dojazd.-Pełne media na działce: podłączona woda, prąd oraz kanalizacja + tradycyjna studnia (idealna np. do podlewania ogrodu).DOM DREWNIANY (ok. 70 m²):Jednokondygnacyjny, klimatyczny dom z drewna (pokryty eternitem) z wymienioną stolarką okienną na szczelne okna PCV. Wnętrze oferuje czytelny i funkcjonalny układ pomieszczeń:-Wiatrołap (przestrzeń na garderobę/buty),-Przedpokój,-Wydzielone miejsce na łazienkę (do własnej aranżacji),-Duża, jasna kuchnia,-Obszerny, przestronny pokój.BUDYNKI GOSPODARCZE:Na terenie działki znajdują się 3 dodatkowe budynki o wszechstronnym przeznaczeniu:-Duży murowany budynek gospodarczy – podzielony na część inwentarską (dawny chlewik/stajnia) oraz część stanowiącą tzw. letnią kuchnię (doprowadzony prąd – świetne miejsce na pracownię lub bazę majsterkowicza).-Drewniany garaż – bezpieczne miejsce na samochód lub sprzęt rolniczy/ogrodniczy.-Drewniany mały schowek – idealny na narzędzia ogrodowe czy drewno.LOKALIZACJA I OKOLICA:Cicha, malownicza i bezpieczna okolica pozwalająca odetchnąć od miejskiego zgiełku.-Bliskość Jarczowa: szybki i sprawny dojazd do centrum gminy, gdzie znajdziesz pełną infrastrukturę: Urząd Gminy, Szkołę Podstawową, Ośrodek Zdrowia, Aptekę, Samorządowy Ośrodek Kultury (SOK), sklep oraz placówkę pocztową.-Dogodny dojazd do Tomaszowa Lubelskiego – bliska odległość od miasta powiatowego zapewnia łatwy dostęp do szkół średnich, szpitala, marketów i usług.DLA KOGO?Nieruchomość doskonale sprawdzi się jako:-Siedlisko dla osób szukających ciszy i bliskości natury,-Gospodarstwo rolne / ogrodnicze (III klasa),-Baza pod rekreację lub biznes (np. warsztat, agroturystyka).Zapraszam do kontaktu i obejrzenia nieruchomości na żywo!Zainteresowany? Zadzwoń i umów się na prezentację, aby osobiście docenić potencjalną przestrzeń tego wyjątkowego mieszkania.Bezpłatnie pomagamy w formalnościach związanych z uzyskaniem kredytu na zakup nieruchomości. Nasz doradca kredytowy bezpłatnie sprawdzi Twoją zdolność kredytową i przedstawi najlepsze oferty z ponad 10 banków.Posiadasz podobną nieruchomość? Skorzystaj z bezpłatnej konsultacji – odpowiemy na pytania dotyczące ceny, procesu sprzedaży oraz możliwości poprawy atrakcyjności oferty.Oferujemy również:•⁠ ⁠Pośrednictwo w kupnie, sprzedaży oraz najmie nieruchomości.•⁠ ⁠Pomoc w sprzedaży nieruchomości o skomplikowanej sytuacji prawnej.•⁠ ⁠Rzetelne oceny wartości nieruchomości.•⁠ ⁠Uzyskanie świadectwa energetycznego.PAULINA [email protected]ółnoc Biuro Nieruchomościul. Żeromskiego 3, 22-400 Zamość Data dodania ogłoszenia: 11.11.2026 Urokliwy dom z dużą działką | Zawady gm. Jarczów
Działki | Ruda Wołoska Cena: 80000 PLN Atrakcyjne działki budowlane w Ruda Wołoska (ul. Tomaszowska) - kup całość lub pojedynczo!Szukasz spokojnego miejsca na budowę wymarzonego domu z dala od zgiełku miasta, a jednocześnie z szybkim dojazdem? Oferujemy na sprzedaż malowniczo położone działki w miejscowości Ruda Wołoska przy ul. Tomaszowskiej. Nieruchomość daje dużą elastyczność – istnieje możliwość zakupu poszczególnych działek lub całego kompleksu.Zestawienie powierzchni działek:Działka nr 638/12: 0,0639 ha (ok. 639 m²) - 55 000 złDziałka nr 638/13: 0,1007 ha (ok. 1 007 m²) - 70 000 złDziałka nr 638/14: 0,1390 ha (ok. 1 390 m²) - 80 000 złŁączna powierzchnia całości: ok. 0,3036 ha (3 036 m²)Media i dojazd:Media: Prąd, woda i pozostałe media znajdują się w drodze w bliskiej odległości od działek, co ułatwi i przyspieszy proces przyłączenia budowy.Droga wewnętrzna: Do działek prowadzi wydzielona droga dojazdowa (nr 639/11). Każdy nabywca otrzymuje udziały w drodze, co gwarantuje bezproblemowy i uregulowany prawnie dostęp do nieruchomości.Dlaczego warto?Elastyczność zakupu: Możliwość zakupu pojedynczej działki pod budowę domu lub całego kompleksu (świetna opcja pod inwestycję lub dla rodziny/znajomych chcących zamieszkać obok siebie).Świetna lokalizacja: Cicha i zielona okolica przy ul. Tomaszowskiej z dogodnym i szybkim dojazdem do Tomaszowa Lubelskiego.Ustawny teren: Działki dają duże możliwości aranżacji przestrzeni wokół przyszłego domu oraz zagospodarowania ogrodu.Cena i warunki transakcji: Do uzgodnienia (możliwość zakupu całości lub wybranej działki).Zapraszam do kontaktu telefonicznego w celu uzyskania szczegółowych informacji oraz umówienia się na prezentację nieruchomości w terenie!Bezpłatnie pomagamy w formalnościach związanych z uzyskaniem kredytu na zakup nieruchomości. Nasz doradca kredytowy bezpłatnie sprawdzi Twoją zdolność kredytową i przedstawi najlepsze oferty z ponad 10 banków.Posiadasz podobną nieruchomość? Skorzystaj z bezpłatnej konsultacji – odpowiemy na pytania dotyczące ceny, procesu sprzedaży oraz możliwości poprawy atrakcyjności oferty.Oferujemy również:•⁠ ⁠Pośrednictwo w kupnie, sprzedaży oraz najmie nieruchomości.•⁠ ⁠Pomoc w sprzedaży nieruchomości o skomplikowanej sytuacji prawnej.•⁠ ⁠Rzetelne oceny wartości nieruchomości.•⁠ ⁠Uzyskanie świadectwa energetycznego.PAULINA [email protected]ółnoc Biuro Nieruchomościul. Żeromskiego 3, 22-400 Zamość Data dodania ogłoszenia: 03.11.2026 Działki | Ruda Wołoska
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
ReklamaKolejowy Serwis Mobilny
Reklama Baner reklamowy B1 firmy WORK CENTRE
Reklama
KOMENTARZE
Autor komentarza: Bobi Treść komentarza: "– Ulica Kiepury przy ZUS-ie i ZDK-u jest na tyle szeroka, że bez problemu miną się tam dwa samochody. Gdyby na czas remontu Peowiaków zrobić tam ruch dwukierunkowy, dałoby to ogromny oddech kierowcom – argumentował Piotr Błażewicz." - ten Pan zatem nie wie, że przy tych budynkach jest zwężony odcinek ulicy J. Kiepury z powodu parkingu (w poprzek) na długim odcinku tej ulicy po stronie ZDK! zatem przejazd w obu kierunkach zdecydowanie tu odpada! Data dodania komentarza: 19.11.2026, 18:33 Źródło komentarza: Drogowy paraliż w Zamościu. Zamknięta Peowiaków zakorkowała miasto, radni szukają ratunku Autor komentarza: smutne Treść komentarza: Polacy znowu zbierają miliony dla banderowskiej Ukrainy Dla bezdomnych Polaków jakos nie słychac karynała Rysia! Data dodania komentarza: 19.11.2026, 18:25 Źródło komentarza: Rosja chce złamać Ukrainę mrozem. Polacy znów ruszają z pomocą. Potrzeba 10 mln zł Autor komentarza: szo szo Treść komentarza: https://www.youtube.com/watch?v=r4TI2j7ICCw Data dodania komentarza: 19.11.2026, 17:00 Źródło komentarza: Rosja chce złamać Ukrainę mrozem. Polacy znów ruszają z pomocą. Potrzeba 10 mln zł Autor komentarza: dramat Treść komentarza: to jest najnowsza matematyka według rządzących. kogo obchodzi dwie trzecie skoro 8 jest większe od 7 tu można na palcach policzyć a ułamki, kto to widział w rządzie?? polecam ciekawą książkę "Niebezpieczne związki Donalda Tuska" Data dodania komentarza: 19.11.2026, 16:57 Źródło komentarza: Wojsko na niebie nad Werbkowicami Autor komentarza: przyjaciel przyjaciela Treść komentarza: Hahahahaha, widzieliście jaką ondulację miał Trump, fryzjerzy w Shenzhen się napracowali. Data dodania komentarza: 19.11.2026, 10:40 Źródło komentarza: Małaszewicze walczą o przetrwanie. Dług celny drenuje konta firm, przedsiębiorcy czują się kozłami ofiarnymi Autor komentarza: góra brunatnieje Treść komentarza: Bardzo dobrze, niepełnosprawnym potrzeba bardziej pieniędzy na "asystenta osobistego" niż dla kleru na wycieczki, zabawy albo organizowanie na PISowskiej Górze w Częstochowie tzw. mszy za TV Republikę ,Sakiewicza albo kiboli.. Data dodania komentarza: 19.11.2026, 10:34 Źródło komentarza: Lewica chce zlikwidować Fundusz Kościelny. Gotowy jest projekt ustawy
Reklama
Reklama
Reklama