Nasza niemłoda, ale wykształcona rada. Sprawdzamy radnych miasta Zamość

Analizę struktury społecznej rad gmin, miast, powiatów oraz województw w Polsce, opartą na danych Głównego Urzędu Statystycznego za 2024 r., przygotowali Katarzyna Sekuła-Jelito i Rafał Rudka ze Związku Powiatów Polskich. Celem opracowania jest przedstawienie profilu demograficznego, edukacyjnego i zawodowego osób pełniących funkcje radnych na wszystkich szczeblach władzy samorządowej.

W Polsce...

Jednym z najważniejszych wniosków płynących z analizy jest wyraźna dominacja osób dojrzałych zawodowo i społecznie. W każdej grupie jednostek samorządu terytorialnego (gminach, powiatach, miastach na prawach powiatu oraz sejmikach województw) najliczniej reprezentowani są radni w wieku od 40 do 59 lat, którzy łącznie stanowią ponad połowę składu rad.

Kolejną wyraźną tendencją jest rosnący udział radnych powyżej 60. roku życia wraz ze wzrostem szczebla samorządu. O ile w radach gmin osoby te stanowią około 23 proc. ogółu, o tyle w radach powiatów ich odsetek wzrasta do ponad 36 proc., a w sejmikach – do prawie 34 proc.

PRZECZYTAJ TEŻ: Zamość: Mieszkańcy powiatu zostają w książnicy. Rezygnują z utworzenia własnej biblioteki w Szczebrzeszynie

Raport bardzo wyraźnie wskazuje na marginalny udział przedstawicieli młodszych pokoleń wśród radnych. Na wszystkich poziomach samorządu osoby poniżej 30. roku życia stanowią najmniej liczną kategorię i w żadnej z nich nie przekraczają 4 proc. całkowitej liczby radnych.

Z kolei analiza równowagi płci w organach przedstawicielskich ujawnia wyraźną dominację mężczyzn na wszystkich szczeblach samorządu. W radach gmin oraz w miastach na prawach powiatu kobiety stanowią 35 proc. ogółu radnych, w sejmikach województw 31 proc., zaś w radach powiatów 28 proc.

Jeśli chodzi o poziom wykształcenia radnych, to aż 95,7 proc. radnych wojewódzkich legitymuje się wykształceniem wyższym. Na poziomie powiatowym wykształcenie wyższe posiada 82 proc. radnych, a w miastach na prawach powiatu – 85 proc.

PRZECZYTAJ: W niedzielę zmiana rozkładu jazdy na kolei. Lepiej sprawdzić przed podróżą

W Zamościu...

Jak na tym tle wypada 23-osobowa Rada Miasta Zamość? Mamy 14 radnych w wieku 40-59 lat (6 mężczyzn i 8 kobiet), którzy łącznie stanowią 60,8 proc. składu rady. Radnych powyżej 60. roku życia jest 8 i są to sami panowie. Najstarszymi radnymi są Andrzej Szpatuśko (Prawo i Sprawiedliwość) oraz Andrzej Samborski (Koalicja Obywatelska), którzy w tym roku skończyli 67 lat. Wśród radnych nie ma osób poniżej 30. roku życia. Najmłodsza jest Klaudia Bratkowska (KO), która ma 35 lat.

W zamojskiej radzie kobiety stanowią 39,1 proc. i jeszcze nigdy nie było ich tak dużo (w poprzedniej kadencji mandat radnej sprawowały tylko 4 panie).

PRZECZYTAJ: Zamość nie dostanie 20 milionów na pałac i stadion. "Nasi" posłowie z KO zagłosowali przeciw

Jeśli chodzi o poziom wykształcenia, to i na tym polu Zamość nie ma się czego wstydzić. Wyższe wykształcenie ma 20 radnych, co stanowi 87 proc. składu rady. Dwie osoby legitymują się wykształceniem średnim (8,7 proc.), a jedna zawodowym (4,3 proc.). Radny Andrzej Samborski, który objął mandat po Krzysztofie Krupie, jest doktorem habilitowanym nauk rolniczych i w przeszłości był rektorem Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Szymona Szymonowica w Zamościu.

„Naszym zdaniem polski samorząd potrzebuje większej otwartości. Kluczowe wyzwania na nadchodzące lata to zwiększenie udziału kobiet, wprowadzenie młodszych pokoleń do struktur decyzyjnych oraz przywrócenie równowagi społeczno-zawodowej. Bez tego samorząd, choć coraz bardziej profesjonalny, może utracić swój pierwotny, obywatelski charakter” – podkreślają autorzy w podsumowaniu raportu.

Jaki skład będzie miała nowa Rada Miasta Zamość, przekonamy się dopiero w 2029 r.