Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
niedziela, 22 listopada 2026 05:39
Przeczytaj!
Reklama
Reklama

Zmienia się klimat i... zoo w Zamościu. Dla zwierząt, pracowników i zwiedzających

W zamojskim ogrodzie zoologicznym zamontowano instalacje fotowoltaiczne wytwarzające prąd z energii słonecznej, pojawiły się też pompy ciepła. Dzięki ekologicznym i oszczędnym rozwiązaniom technologicznym zmiany klimatu łatwiej znoszą zarówno zwierzęta, pracownicy, jak i osoby odwiedzające zoo. – Stosując przyjazne dla środowiska naturalnego rozwiązania techniczne, pozytywnie wpływamy na kondycję środowiska, które nas otacza, stanowiąc miejsce do życia dla nas ludzi, ale też dla zwierząt, także tych mieszkających w naszym zoo – zauważa dyrektor ogrodu.
Zmienia się klimat i... zoo w Zamościu. Dla zwierząt, pracowników i zwiedzających
Fot. Monika Skiba

Autor: Gibbony uwielbiają w lecie lody.

Ekstremalne upały, które coraz częściej dają się nam we znaki, wpływają negatywnie na samopoczucie zarówno ludzi, jak i zwierząt. Gdy robi się gorąco, stajemy się mniej aktywni, unikamy podejmowania nadmiernego wysiłku, szukając cienia albo wody. Podobnie jest ze zwierzętami, które mało się ruszają, przesiadują w cieniu, a wiele z nich upały stara się po prostu przespać. Nie mają też apetytu. Jedzą mniej, za to piją dużo wody. Bardziej aktywne stają się wieczorem, gdy robi się chłodniej.

W cieniu i na słońcu

Reakcja zwierzęcia na wysokie temperatury jest uzależniona od tego jaki to gatunek i z jakiego środowiska naturalnego pochodzi. W zamojskim zoo – poza Antarktydą – mieszkają zwierzęta prawie ze wszystkich kontynentów, różnych stref klimatycznych, środowisk i siedlisk. Dużej części zwierząt w ogrodzie zoologicznym, w tym ryb, płazów czy gadów, upał nie dotyka prawie wcale. Przebywają one w pomieszczeniach, w których niezależnie od pory roku utrzymywana jest stała temperatura i wilgotność powietrza, żyją więc niezależnie od tego, co się dzieje na zewnątrz.

Gatunki z gorących rejonów Afryki, południowej Azji czy części Ameryki Południowej dobrze znoszą upał, bo w sposób naturalny są odporne na wysokie temperatury. Żyrafy, afrykańskie gazele czy antylopy doskonale sobie radzą w tych trudnych warunkach.

Guźce lubią dodatkowo wytarzać się w błocie i pochodzić z taką wysychającą na nich błotną skorupą, która chroni przed słońcem i chłodzi.

Chętnie na słońcu przebywają żółwie stepowe, przenoszone w lecie z pawilonu terrariów na wybieg zewnętrzny, czy lemury katta, które w gorące dni wystawiają pyszczki i brzuchy do słońca i rozkładają łapki, jakby się opalały.

Dużą tolerancję na wysokie temperatury i słońce mają gatunki pustynne. Zwierzęta w naturze zamieszkujące te piaszczyste, gorące tereny w warunkach polskiego lata, choćby i najbardziej upalnego radzą sobie doskonale. Surykatki spędzają letnie dni na wybiegu zewnętrznym, a gdy chcą się ukryć, korzystają z sieci podziemnych korytarzy, tuneli, jamek i norek, które wykopały sobie na wybiegu.

– Podstawowe potrzeby zwierząt, jakie musimy im zapewnić podczas upałów, to możliwość ukrycia się w cieniu, stały dostęp do świeżej wody oraz odpowiednia dieta – mówi Monika Skiba, specjalista ds. edukacji w zamojskim zoo. – Każde zwierzę ma do dyspozycji pomieszczenie wewnętrzne oraz wybieg zewnętrzny i to zwierzę decyduje, gdzie chce przebywać.

Małpy lubią lody

Na wybiegach zewnętrznych znajdują się wiaty, zadaszenia, drzewa czy zarośla, pod którymi zwierzęta mogą schować się przed palącym słońcem. Na wielu wybiegach zewnętrznych znajdują się zbiorniki wodne, w których można się ochłodzić czy popływać. Tak jest m. in. u gatunków wodno-lądowych (hipopotam karłowaty, tapir anta czy kapibara), tygrysów amurskich czy niedźwiedzi brunatnych.

Także woliery ptaków wodnych i brodzących są wyposażone w baseny z wodą i wodne kaskady.

Zwierzęta mają stały dostęp do świeżej, czystej wody. Poidła są uzupełniane, a opiekunowie podczas upałów sprawdzają, czy któryś z podopiecznych nie wylał wody.

W okresie letnim zmienia się także dieta. Podczas upałów zwierzęta potrzebują lżejszych posiłków, zjadają mniejsze porcje, a do ich przygotowania używane są produkty o dużej zawartości wody, np. pomidory, ogórki czy arbuzy.

Gdy panują upały lwy, tygrysy, pantery i małe drapieżniki nie dostają tłustego mięsa.

– Przestawiamy ich dietę na lżejszą, dostają mniejsze porcje i głównie chude mięso – opowiada Monika Skiba.

Niedźwiedzie otrzymują ryby i dużo warzyw.

Opiekunowie małp w czasie gorącego lata robią lody dla swoich podopiecznych, czyli zamrożone w wodzie lub kompocie kawałki owoców. Do ich przygotowania potrzebne są pojemniki, np. po jogurtach, i drewniane patyczki, żeby było za co złapać przysmak. Podobno lody idą jak woda.

W czasie upałów lody idą jak woda. Fot. Archiwum zoo

Dla zwierząt i ludzi

Kolejne etapy modernizacji i rozbudowy sprawiły, że zamojski ogród stał się nowoczesnym, spełniającym wszelkie europejskie standardy ośrodkiem ochrony i hodowli zwierząt zagrożonych wyginięciem w środowisku naturalnym. Korzystają na tym zwierzęta, pracownicy i wszyscy ci, którzy go odwiedzają. W pomieszczeniach wewnętrznych zastosowane zostały nowoczesne systemy klimatyzacji i wentylacji, a dobrze wykonana izolacja termiczna w ścianach, dachach i podłogach pawilonów pomaga w utrzymaniu stałej temperatury w budynkach.

– Odpowiednia wentylacja jest kluczowa dla utrzymania dobrej jakości powietrza i właściwej temperatury – informuje Grzegorz Garbuz, dyrektor Ogrodu Zoologicznego im. Stefana Milera w Zamościu. – Systemy wentylacji w pawilonach są dostosowane do ilości zwierząt i zapewniają odpowiedni przepływ powietrza.

Wydajna klimatyzacja pomaga w utrzymaniu stałej temperatury i wilgotności powietrza.

W budynkach powstałych podczas ostatniego, czyli 5. etapu rozbudowy zoo, zastosowano ekologiczne i oszczędne rozwiązania technologiczne, wykorzystujące zasoby środowiska naturalnego. Wykorzystując ciepło geotermalne z głębi ziemi, za ogrzewanie budynków odpowiadają pompy ciepła. Na trzech pawilonach zamontowane zostały instalacje fotowoltaiczne o mocy 43 kWp, wytwarzające prąd z energii słonecznej, który w dużej mierze zabezpiecza potrzeby ogrodu zoologicznego. Dzięki temu ogród nie zżera tyle prądu i ciepła, co wcześniej.

– Stosując ekologiczne, czyli przyjazne dla środowiska naturalnego rozwiązania techniczne, pozytywnie wpływamy na kondycję środowiska, które nas otacza stanowiąc miejsce do życia dla nas ludzi, ale też dla zwierząt, także tych mieszkających w naszym zoo – zauważa dyrektor zoo.

Najwyższa jakość utrzymania i dobrostan zwierząt gwarantuje przynależność zamojskiego ogrodu do Europejskiego Stowarzyszenia Ogrodów Zoologicznych i Akwariów (EAZA), w którym jest od 2010 r.

Gorąco i co dalej?

Postępujące zmiany klimatyczne wpływają szczególnie mocno na populacje gatunków endemicznych, czyli takich, które są unikatowe dla określonego miejsca na ziemi. W zamojskim zoo przykładem endemitów są lemury katta i lemury wari czarnobiałe. Żyją one tylko w jednym miejscu na ziemi – na wyspie Madagaskar u wybrzeży Afryki. Wzrost częstotliwości ekstremalnych zjawisk może spowodować wyginięcie gatunków, które są już zagrożone. To m. in. gazele mhor, czyli afrykańskie gazele, których hodowlę prowadzi w Polsce jedynie zamojskie zoo, osły somalijskie (ich liczebność w naturze szacowana jest obecnie jedynie na kilkaset sztuk), lemury wari czarnobiałe, ale też gibbony białorękie lemury katta, hipopotamy karłowate, pantery cejlońskie i tygrysy amurskie.

Tygrys amurski się chłodzi. Fot. Monika Skiba

Skutki ocieplenia klimatu najbardziej są widoczne w strefach podbiegunowych. Topniejące lodowce nie wróżą niczego dobrego. W zamojskim zoo nie ma zwierząt ze stref okołobiegunowych. Pingwiny, które mają pojawić się w przyszłym roku po zakończeniu 6. etapu rozbudowy zoo, to tońce (pingwiny przylądkowe), zamieszkujące w naturze wyspy południowej Afryki.

– Pingwiny nie będą miały u nas jakichś nadzwyczajnych wymagań termicznych, bo na wolności żyją w podobnych warunkach klimatycznych – mówi dyrektor zoo.

W Zamościu nieloty będzie można oglądać zarówno na lądzie, jak i podczas pływania pod wodą.

– Nowa ekspozycja pingwinów też ma być zasilana pompami ciepła – zapowiada dyrektor Garbuz. – Będziemy robić wszystko, żeby nasze zwierzęta, pracownicy i zwiedzający jak najmniej odczuwali skutki zmian klimatu.

Materiał powstał w ramach projektu Stowarzyszenia Gazet Lokalnych.

Więcej o autorze / autorach:
Podziel się
Oceń

Kronika Tygodnia

Chcesz częściej widzieć nasze newsy?

Dodaj Kronikę Tygodnia do preferowanych źródeł w Google i bądź bliżej najważniejszych spraw z regionu.

Reklama
Urokliwy dom z dużą działką | Zawady gm. Jarczów Cena: 239000 PLN Szukasz spokojnego miejsca na ziemi, przestrzeni pod własne gospodarstwo, siedlisko lub inwestycję w agroturystykę? Ta wyjątkowa nieruchomość łączy tradycyjny wiejski klimat z wygodnym dostępem do pełnej infrastruktury i miast.GŁÓWNE ATUTY NIERUCHOMOŚCI:-Ogromna działka o powierzchni 1,40 ha – grunty o bardzo dobrej klasie bonitacyjnej, idealne pod uprawy, ogród lub własną przestrzeń rekreacyjną.-Szeroki front (ok. 42 m) – daje doskonałe możliwości aranżacyjne, wygodny wjazd i szerokie pole manewru.-Bezpośredni dostęp do drogi asfaltowej – całoroczny, komfortowy dojazd.-Pełne media na działce: podłączona woda, prąd oraz kanalizacja + tradycyjna studnia (idealna np. do podlewania ogrodu).DOM DREWNIANY (ok. 70 m²):Jednokondygnacyjny, klimatyczny dom z drewna (pokryty eternitem) z wymienioną stolarką okienną na szczelne okna PCV. Wnętrze oferuje czytelny i funkcjonalny układ pomieszczeń:-Wiatrołap (przestrzeń na garderobę/buty),-Przedpokój,-Wydzielone miejsce na łazienkę (do własnej aranżacji),-Duża, jasna kuchnia,-Obszerny, przestronny pokój.BUDYNKI GOSPODARCZE:Na terenie działki znajdują się 3 dodatkowe budynki o wszechstronnym przeznaczeniu:-Duży murowany budynek gospodarczy – podzielony na część inwentarską (dawny chlewik/stajnia) oraz część stanowiącą tzw. letnią kuchnię (doprowadzony prąd – świetne miejsce na pracownię lub bazę majsterkowicza).-Drewniany garaż – bezpieczne miejsce na samochód lub sprzęt rolniczy/ogrodniczy.-Drewniany mały schowek – idealny na narzędzia ogrodowe czy drewno.LOKALIZACJA I OKOLICA:Cicha, malownicza i bezpieczna okolica pozwalająca odetchnąć od miejskiego zgiełku.-Bliskość Jarczowa: szybki i sprawny dojazd do centrum gminy, gdzie znajdziesz pełną infrastrukturę: Urząd Gminy, Szkołę Podstawową, Ośrodek Zdrowia, Aptekę, Samorządowy Ośrodek Kultury (SOK), sklep oraz placówkę pocztową.-Dogodny dojazd do Tomaszowa Lubelskiego – bliska odległość od miasta powiatowego zapewnia łatwy dostęp do szkół średnich, szpitala, marketów i usług.DLA KOGO?Nieruchomość doskonale sprawdzi się jako:-Siedlisko dla osób szukających ciszy i bliskości natury,-Gospodarstwo rolne / ogrodnicze (III klasa),-Baza pod rekreację lub biznes (np. warsztat, agroturystyka).Zapraszam do kontaktu i obejrzenia nieruchomości na żywo!Zainteresowany? Zadzwoń i umów się na prezentację, aby osobiście docenić potencjalną przestrzeń tego wyjątkowego mieszkania.Bezpłatnie pomagamy w formalnościach związanych z uzyskaniem kredytu na zakup nieruchomości. Nasz doradca kredytowy bezpłatnie sprawdzi Twoją zdolność kredytową i przedstawi najlepsze oferty z ponad 10 banków.Posiadasz podobną nieruchomość? Skorzystaj z bezpłatnej konsultacji – odpowiemy na pytania dotyczące ceny, procesu sprzedaży oraz możliwości poprawy atrakcyjności oferty.Oferujemy również:•⁠ ⁠Pośrednictwo w kupnie, sprzedaży oraz najmie nieruchomości.•⁠ ⁠Pomoc w sprzedaży nieruchomości o skomplikowanej sytuacji prawnej.•⁠ ⁠Rzetelne oceny wartości nieruchomości.•⁠ ⁠Uzyskanie świadectwa energetycznego.PAULINA [email protected]ółnoc Biuro Nieruchomościul. Żeromskiego 3, 22-400 Zamość Data dodania ogłoszenia: 11.11.2026 Urokliwy dom z dużą działką | Zawady gm. Jarczów
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
ReklamaKolejowy Serwis Mobilny
Reklama Baner reklamowy B1 firmy WORK CENTRE
Reklama
KOMENTARZE
Autor komentarza: Z Treść komentarza: Tak się dzieje, kiedy takie rakiety uderzają w glebę. Inaczej dzieje się, kiedy wybuchają nad glebą. Data dodania komentarza: 21.11.2026, 22:33 Źródło komentarza: Zagrożenie atakiem z powietrza! Autor komentarza: Z Treść komentarza: Oj, Kosmita, Kosmita... Jakim, iście kosmicznym cudem, wpadłeś na to, że ten niby nauczyciel może mieć "mgr" przed imieniem i nazwiskiem? Data dodania komentarza: 21.11.2026, 21:11 Źródło komentarza: Zagrożenie atakiem z powietrza! Autor komentarza: Ja Treść komentarza: Takie rakiety jak uderzaja no to powstaje wielki głęboki i szeroki krater Dlaczego to ukrywają?Oj cos tu śmierdzi! Data dodania komentarza: 21.11.2026, 20:09 Źródło komentarza: Zagrożenie atakiem z powietrza! Autor komentarza: Kosmita Treść komentarza: Szanowna Osobliwości zwąca się „szok”, teraz będzie wykład. Jedna Pani profesor z KUL-u dokonała haniebnego wpisu po wydarzeniach krakowskich i słusznie dostała dyscyplinarkę. Druga Pani, działaczka Konfederacji i do tego z zamojskiego Liceum, powiozła młodzież pod KT, z jasnym wyraźnym politycznym wskazaniem. Tak już było, tylko, że po drugiej stronie Odry, kiedy umysły młodych Ludziaków zostały skażone hitleryzmem. Teraz w Rzeczypospolitej, na ten sam wzór tworzy się KONFA-JUGEND, zamiast swastyk na ramieniu, będą biało-czerwone opaski a młode puszki rozumowe wypełnione zawiścią, zazdrością, mściwością i innymi negatywami. Młodemu Ludziakowi nie należy sugerować wyboru, jedynie pokazywać opcje i możliwości. Niech Młody Ludziak sam podejmuje decyzje i dokonuje wyboru. Teraz, co do „nauczyciela”. Od takiego z „mgr” przed imieniem i nazwiskiem, należy wymagać więcej niż od takiego „DO BETONU” a co za tym idzie, więcej rozumności także w sprawach wojskowych. Spraw wojskowych nie należy roztrząsać na forum publicum i to powinni rozumieć MAGISTRY. Bo jak mawiają, mądremu dwa słowa starczą, zaś mniej rozumnemu, to i encyklopedii mało. Koniec wykładu. Szanowna Osobliwości zwąca się „szok”, czy jeszcze może coś wyjaśnić? Data dodania komentarza: 21.11.2026, 19:17 Źródło komentarza: Zagrożenie atakiem z powietrza! Autor komentarza: Sąsiedzi . Treść komentarza: I to bardzo słusznie powiedziane . Jaka rakieta najadł sie bobu przed spaniem i nawet nie słyszał alarmu ze stara w pryczy . Data dodania komentarza: 21.11.2026, 18:20 Źródło komentarza: Huk w gminie Księżpol. Wojsko sprawdza możliwe naruszenie przestrzeni powietrznej Autor komentarza: NATO . Treść komentarza: Twoj przyjaciel po ps. terrorysta i morda zbrodnicza Putin któremu bys chetnie podał zasyfiala łapę i poklepał jak Tramp przyjacielu Rossija ! Towarzyszu Franek . Data dodania komentarza: 21.11.2026, 18:00 Źródło komentarza: Zagrożenie atakiem z powietrza!
Reklama
Reklama
Reklama