Gm. Ulhówek: Każdy widział, nikt nic nie zrobił. W końcu kapliczka św. Jana runęła

Na skrzyżowaniu drogi Ulhówek–Krzewica z odgałęzieniem do Szczepiatyna, na niewielkim wzniesieniu wśród pól, od ponad wieku stała kapliczka, w której wnęce znajdowała się figurka św. Jana z krzyżem i muszlą chrzcielną. Wyróżniała się w krajobrazie Roztocza – murowana z czerwonej cegły, otynkowana, zwieńczona metalowym krzyżem z charakterystycznym półksiężycem u podstawy. Tego typu krzyże to symbole spotykane głównie w chrześcijaństwie wschodnim, zwłaszcza w prawosławiu.

W drugiej połowie lipca część kapliczki runęła na ziemię.

„Niestety, uległa zniszczeniu, zapewne z przyczyn naturalnych” – poinformował Mariusz Skorniewski, wójt gminy Ulhówek, członek Stowarzyszenia Robim Co Możem Ulhówek. Zapowiedział jednocześnie ogłoszenie zbiórki na renowację i poszukiwanie dodatkowych źródeł finansowania.

ZOBACZ: Pielgrzymi ugoszczeni w gminie Biłgoraj [ZDJĘCIA]

Świadek dawnych uroczystości

Kapliczka, według lokalnych przekazów, powstała w 1901 roku. Miejsce, w którym ją wzniesiono, mogło mieć jeszcze starszą historię – niewielki kopiec przypomina kurhan i umożliwia szeroki widok na okoliczne pola, zwłaszcza w kierunku południowym. Kiedyś z tego punktu prowadziła droga na północny zachód, bezpośrednio do Ulhówka.

PRZECZYTAJ TEŻ: Mieszkańcy gminy Ulhówek w Domostawie. Uczcili ofiary ludobójstwa na Kresach Wschodnich II RP

Mariusz Skorniewski wciąż szuka informacji i źródeł na temat tej kapliczki. Na razie ustalił, że w okresie międzywojennym odbywały się tam uroczystości patriotyczne z udziałem władz, wojska i mieszkańców. Potwierdza to wspomnienie 94-letniej mieszkanki Szczepiatyna.

– Miałam może 5 lat, kiedy tata mnie tam poprowadził za rękę. Dużo ludzi tam było, wojsko, była msza. Ale nigdy się nie zapytałam taty, czemu mnie tam poprowadził. Później już nie było kiedy – wspomina Emilia Bardega. Dodaje, że potem była wojna, ludzie uciekali i tylko niektórzy wrócili na swoje ziemie. Przypomina sobie jeszcze, że kiedyś w pobliżu kapliczki pasła krowy.

Od pęknięć do ruiny

Proces niszczenia kapliczki trwał latami. Czerwona cegła, z której powstała kapliczka, źle znosiła wilgoć i wahania temperatur, co przyspieszyło degradację. Już 10 lat temu widoczne były głębokie pęknięcia w murze. Teraz, po latach, konstrukcja rozsypała się wzdłuż tych rys.

PRZECZYTAJ: 1700 lat Soboru Nicejskiego i 100 lat polskiej autokefalii. Jubileusz w Tomaszowie

Dziś miejsce odwiedzane jest coraz rzadziej – choć o dawnej funkcji kiedyś przypominały znicze pozostawiane przez mieszkańców. Kapliczka św. Jana wciąż jednak może być jednym z najbardziej charakterystycznych punktów tej części Roztocza – zarówno dla krajobrazu, jak i dla lokalnej pamięci historycznej. Pani Emilia bardzo chciałaby, żeby kapliczka została wyremontowana jak najszybciej.

Wójt Mariusz Skorniewski zadeklarował, że zrobi wszystko, by tak się stało. Na razie jest umówiony na spotkanie z właścicielem gruntu, na którym stoi kapliczka. W planach ma przygotowanie kosztorysu odbudowy i wpisanie obiektu do gminnej ewidencji zabytków.

– Święty Jan jest patronem gminy Ulhówek, a to zobowiązuje po tysiąckroć. Kapliczce należy przywrócić jej godny, historyczny wygląd – podkreśla Mariusz Skorniewski.