Pożegnanie z księgarnią. Po 70 latach znikła z zamojskiej starówki

Placówka została zamknięta w styczniu. 

– Ze względów ekonomicznych musieliśmy zrezygnować z prowadzenia drugiego naszego lokalu, który znajdował się przy ul. Grodzkiej – powiedziała nam Elżbieta Pawliszak, kierownik księgarni przy ul. Żeromskiego, która do niedawna pracowała przy Grodzkiej, vis a vis kamienicy, w której przyszedł na świat Marek Grechuta.

Długa historia

Jej początki sięgają czasów II wojny światowej. Jak czytamy w publikacji Andrzeja Kędziory „Zamość od A do Z”, w maju 1941 r. powstała Hurtownia Materiałów Piśmiennych i Księgarskich, która od 1944 r. mieściła się przy ul. Grodzkiej 13. Po wojnie hurtownię przekształcono w Księgarnię Spółdzielczą „Szkolnica”, a we wrześniu 1948 r. „Szkolnica” otworzyła swoją nową księgarnię w Domu Centralnym przy ul. Żeromskiego 3. W 1950 r. „Szkolnica” została zlikwidowana, a jej placówki, w tym księgarnie przy ul. Grodzkiej i Żeromskiego, przejął nowo utworzony Dom Książki. Obie księgarnie działały pod jednym szyldem. 

TO MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ:

• Gm. Zamość: Spółka Laude chce wybudować centrum logistyczne. Mieszkańcy mają obawy: "My chcemy tu normalnie żyć!"
• Zamość: Z redakcyjnego archiwum Kroniki Tygodnia
• Zamość coraz mniejszy. Nie ma już 60 tysięcy mieszkańców
• Tablica solidarności po 41 latach wróciła z Gdańska do Zamościa
• Bitwa o bazar przy Miejskim Parku w Zamościu

– Zaopatrywaliśmy biblioteki działające na terenie miasta oraz większość bibliotek gminnych na terenie województwa zamojskiego – wspominała Stanisława Kość, która kierowała Domem Książki w latach 1977-2004. – Dużą część sprzedaży stanowiły podręczniki szkolne, ale nie brakowało odbiorców indywidualnych, którzy byli z całą naszą załogą księgarską przez wszystkie lata i nadal nas wspierają i motywują do dobrej pracy.

I choć po 1989 r. na rynku księgarskim nie brakowało zawirowań, które wiązały się z likwidacją części księgarń, placówki przy Żeromskiego i Grodzkiej jakoś się trzymały. Aż do stycznia… Swoje na pewno zrobiły oferujące tańsze książki sieciówki, a także pandemia, a po niej inflacja wraz z towarzyszącymi jej podwyżkami, w tym za rozliczenie mediów. – Kiedyś drzwi księgarni się nie zamykały, obecnie jest coraz mniej czytelników – dodaje pani kierownik. 

– Na szczęście nikt z pracowników nie został zwolniony, a nasi stali klienci z Grodzkiej przy nas zostali i odwiedzają nas na Żeromskiego.

Co oni na to? 

– Po książki zawsze chodziłem na Grodzką i na Żeromskiego – wspomina Jan Wardach, rówieśnik księgarni. – Tam wchodziło się jak do świątyni, której półki wypełnione są słowem pisanym. Ale jakże ważne były też słowa mówione, wymieniane z księgarzami z innymi miłośnikami słowa pisanego.

Internet zawojował dziś rynek księgarski, pozbawiając kupującego magicznego klimatu zakupu… Zapewne miejsce księgarni przy Grodzkiej zajmie kolejny obiekt przynoszący srebrniki.

• Lubycza Królewska: Tymczasowy areszt i zarzuty dla 31-latka za rozbój w kwiaciarni

Handel na starówce

Co będzie z lokalem po księgarni? 

– Po rozwiązaniu umowy i opróżnieniu lokalu ogłaszany jest przetarg na wynajem – informuje Magdalena Dołgan, prezes Zakładu Gospodarki Komunalnej w Zamościu.

ZGL dysponuje dwoma wolnymi lokalami przy ul. Grodzkiej 12 (wcześniej z prowadzenia podobnej działalności zrezygnował prywatny wydawca, który na swoją księgarnię znalazł miejsce pod innym adresem na Starym Mieście).

Jeśli chodzi o lokale użytkowe na Starówce, to jak nam przekazała Magdalena Dołgan, w okresie ostatnich 13 miesięcy (od 1 stycznia ub. roku do 31 stycznia br.) rozwiązanych zostało 6 umów najmu (3 lokale przy ul. Grodzkiej i po jednym przy Żeromskiego, Staszica i Rynku Wielkim). Dodatkowo w obiektach fortecznych 3 umowy zostały rozwiązane w Nadszańcu (stoiska handlowe), z czego jedno stoisko objął w połowie ub. roku nowy najemca.

• 2300 km jechał bez snu i miał 40 ton na kołach. Tir z Turcji zatrzymany w Polsce

Przy ul. Łukasińskiego 4 (kioski handlowe) rozwiązano 3 umowy, w tym 2 z dniem 31 stycznia br. 

– Jeden lokal został przekazany z dniem 25 stycznia nowemu najemcy – informuje prezes ZGL.

Po drugiej stronie „Ekonomika), czyli przy ul. Łukasińskiego 6 (kioski handlowe), rozwiązano 2 umowy, w tym jedna wygasła z dniem 31 stycznia, a w drugim przypadku od 25 listopada jest nowy najemca.