pow. biłgorajski: Rekordowa zbiórka na ratowanie zabytków

Już od 24 lat w gminie Łukowa działa Społeczny Komitet Opieki nad Cmentarzami, powstały z inicjatywy mieszkańców, którzy wzorowali się na szlachetnej działalności Jerzego Waldorfa – twórcy idei kwest na warszawskich Powązkach. Celem Komitetu jest społeczna opieka nad zabytkami cmentarnymi: ich konserwacja, utrzymanie i zachowanie dla przyszłych pokoleń. To troska o pamiątki przeszłości, które przetrwały do naszych czasów i stanowią ważny element lokalnego dziedzictwa.

W 2002 roku podobne inicjatywy podejmowane były głównie w miastach powiatowych i wojewódzkich – na wsiach należały do rzadkości. Dziś akcje tego typu są już powszechnie organizowane także w mniejszych miejscowościach, a Łukowa jest przykładem, że społeczna energia i lokalna pamięć potrafią czynić cuda.

W ciągu tych lat działalności Komitetu odnowionych zostało 132 zabytkowych pomników na cmentarzach w Łukowej, Chmielku, Szarajówce, Borowcu i Osuchach – o łącznej wartości 231 320,96 zł. Wszystkie prace oznaczono tabliczkami informacyjnymi, a ich dokumentację można zobaczyć w specjalnych folderach oraz na stronie cmentarzelukowej.pl.

Podczas XXIV Kwesty, która odbyła się 1 i 2 listopada br. na Cmentarzu Parafialnym w Łukowej, zebrano rekordową kwotę 22 011,38 zł, a także 20 dolarów i 20 koron szwedzkich. W zbiórce uczestniczyło 30 członków Komitetu oraz 28 wolontariuszy – uczniów szkół podstawowych z Łukowej i Chmielka. Dopisała pogoda – było ciepło i słonecznie – a hojność ofiarodawców jak zawsze okazała się ogromna.

Dzięki środkom zebranym w ubiegłorocznej kweście (17 705,68 zł) odnowiono pomnik Antoniego Kowala z 1903 roku, figurę Maryjanny z Paluchów Pikula z 1920 roku oraz nagrobki Ludmiły z Jerzmanowskich Czaporowskiej (1917) i Henryka Antoniego Czaporowskiego (1911). W kolejce na renowację czekają kolejne zabytkowe nagrobki – także te, które po ponad 20 latach wymagają ponownej konserwacji.

Tradycyjnie kwesta odbyła się również w gminie Goraj. W tym roku ponad 70 wolontariuszy przez 18 godzin kwestowało z uśmiechem, a efekty przeszły wszelkie oczekiwania. Zebrano 19 677,53 zł i 10 euro na ratowanie dawnych nagrobków.

Po raz pierwszy kwesta odbyła się w Biłgoraju. Jej organizatorami byli Biłgorajskie Towarzystwo Regionalne wraz z Biłgorajską Grupą Rekonstrukcji Historycznej Powstanie Styczniowe 1863 oaz Fundacją Kresy 2000. Celem kwesty było pozyskanie środków na przeprowadzenie generalnego remontu dwóch nagrobków rodziców zasłużonego obywatela Biłgoraja, ks. Stanisława Matrasia – Wincentego i Justyny Matraś. Ks. Matraś był dwukrotnie zesłany na Syberię za działalność patriotyczną i spędził tam aż 18 lat. Podczas zbiórki pozyskano 15 194, 35 zł.